ร่วมกับคีนันไขรหัสลับแห่งวิทยาศาสตร์

ย้อนกลับไปตั้งแต่สมัยเป็นเด็กนักเรียนมัธยมปลาย ช่วงต้นปีพ.ศ. 2523 ดร.อ้อมใจ ไทรเมฆ มักจะพบความงดงามในวิทยาศาสตร์อยู่เสมอ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง เมื่อเพื่อนของเธอส่องดูตัวอย่างผ่านกล้องจุลทรรศน์ ในฐานะนักเรียน เธอรู้สึกเพลิดเพลินกับการเรียนรู้คณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ ทั้งนี้ การเติบโตบนพื้นฐานจากครอบครัวที่ให้ความสนใจพัฒนาด้านการศึกษา เธอพบว่าการให้ความช่วยเหลือนักเรียนไทยรุ่นใหม่นั้น น่าจะเป็นตัวเลือกทางอาชีพของเธอ วันนี้การดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการสำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ของดร.อ้อมใจ ทำให้เธอสามารถดำเนินตามรอยความฝันในวัยเด็กด้วยการทำงานอย่างมุ่งมั่น และทุ่มเทเพื่อสนับสนุนนักวิทยาศาสตร์รุ่นใหม่ สร้างการตระหนักต่อความสำคัญของการศึกษาวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์ให้เกิดขึ้นในสังคม

ในช่วงแรกเธอเริ่มต้นด้วยการเป็นผู้นำใน สวทช. เมื่อปีพ.ศ. 2531 ก่อนที่สำนักงานจะถูกแยกออกมาเป็นองค์กรอิสระในปี พ.ศ. 2534 นอกจากการดำรงบทบาทการเป็นผู้วิเคราะห์โครงการและนักวิจัยในโครงการของไบโอเทคแล้ว ทุกวันนี้ เธอยังคงดำเนินงานพัฒนา “ทรัพยากรมนุษย์ในสายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีในประเทศไทย และสร้างความตระหนักรู้ต่อความสำคัญของวิทยาศาสตร์ในประเทศไทย พร้อมกระตุ้นให้เกิดความสนใจในการนำวิทยาศาสตร์มาแก้ไขปัญหาต่าง ๆ อีกด้วย” บทบาทของเธอทำให้เธอได้เป็นผู้นำในการสนับสนุนการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ด้านวิทยาศาสตร์ในประเทศไทย นอกจากนี้ ดร. อ้อมใจเอง ยังตั้งเป้าหมายสำคัญ 2 ประการให้กับตนเองอีกด้วย นั่นคือ

อ่านเพิ่มเติม

คีนันร่วมสร้างคุณค่าต่อบริษัทนวัตกรรมชั้นนำของโลก

เช้าวันหนึ่งในเดือนมิถุนายนปี 2558 คุณนิศากร คงไพฑูรย์ หรือ เดียร์ กำลังพูดสายกับเจ้าหน้าที่ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องสำคัญในแผนการศึกษาประเทศไทย เพื่อเรียนรู้เกี่ยวกับแผนพัฒนายุทธศาสตร์ล่าสุด “ประเทศไทย 4.0” เนื่องด้วยยุทธศาสตร์นี้มีความเกี่ยวข้องกับการศึกษาและสอดคล้องกับวิธีการที่ IBM สามารถช่วยให้บรรลุเป้าหมายได้ คุณเดียร์ได้รับการมอบหมายงานจากทีมการบริหารและจัดการ ซึ่งเป็นงานที่สอดคล้องกับกิจกรรมเพื่อสังคมของ IBM และยุทธศาสตร์ “ประเทศไทย 4.0” คุณเดียร์ใช้เวลาในการจัดการทางความคิดและคัดเลือกอุปกรณ์ที่สามารถนำมาประยุกต์ปฎิบัติกับผู้เข้าร่วมโครงการ ผ่านการศึกษาวิธีการของ IBM ที่เธอเห็นว่าสามารถมีส่วนช่วยสนับสนุนความพยายามดังกล่าวของเธอได้ สำหรับบริษัทที่อยู่ในฐานะของผู้นำด้านการประดิษฐ์และคิดค้นอย่าง IBM แล้ว บริษัทได้ให้ความสนใจการเชื่อมโยงกันระหว่างแผนงานของรัฐบาลในการสร้างความสามารถของทรัพยากรมนุษย์เพื่อให้ตรงกับความต้องการของตลาดแรงงานในศตวรรษที่21 และความต้องการของ IBM ที่จะสนับสนุนความต้องการของผู้คนที่ต้องก้าวผ่านยุคแห่งการเปลี่ยนแปลงสภาพแวดล้อมการทำงานที่ต้องการความยืดหยุ่น ความคิดสร้างสรรค์ ทักษะการให้ความร่วมมือ เช่นเดียวกันกับการให้ทักษะทางเทคนิคที่เยี่ยมยอดจากสมาชิกของทีม IBM เอง หรือ IBMers ด้วย

ตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ ปีพ.ศ. 2558 เป็นต้นมา คุณเดียร์ได้ทำหน้าที่ใน

อ่านเพิ่มเติม

“ค่ายสะเต็ม” ประตูแห่งการเรียนรู้สู่เส้นทางอาชีพของศตวรรษที่ 21

มือของพงศภักดิ์เริ่มชาและสั่นขึ้น เมื่อเขาพยายามดึงหนังยางให้ยืดขึ้นมากที่สุดเท่าที่จะทำได้ หลังจากนั้นเขาจึงปล่อยหนังยางออกไปและลูกปิงปองสีส้มก็พุ่งตรงสู่เป้า พงศภักดิ์เบิกตากว้าง ปล๊อง! ลูกปิงปองเข้าเป้าตรงเผง ทุกคนในทีมแสดงออกถึงความดีใจ เมื่อพลังแห่งความตั้งใจและข้อกังวลของพงศภักดิ์ถูกเปลี่ยนไปเป็นรอยยิ้มอันแสนสุขของเขาในที่สุดเขาเพิ่งจะบรรลุภารกิจ “Hit the Target” หนึ่งใน 6 กิจกรรมของนักเรียนที่เข้าร่วมค่ายสะเต็มศึกษา(วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี วิศวกรรมศาสตร์และคณิตศาสตร์) ของมูลนิธิคีนันแห่งเอเซีย ย้อนกลับไปในช่วงเวลาก่อนที่พงศภักดิ์ได้เข้าร่วมค่ายนี้ เขาเคยตั้งคำถามกับตัวเองว่า ทำไมเขาต้องมาโรงเรียนในช่วงวันหยุดปิดภาคเรียนด้วย เช่นเดียวกับเด็กส่วนใหญ่ ที่มักไม่อยากใช้เวลาช่วงปิดภาคเรียนในโรงเรียนอย่างแน่นอน อย่างไรก็ตามในเช้าอันแสนอบอ้าวของเดือนสิงหาคม พงศภักดิ์พร้อมกับเพื่อนนักเรียนจากระดับชั้นมัธยมต้นอีกกว่า 74 คน กลับต้องมาร่วมกิจกรรมที่โรงยิมภายใจโรงเรียนวัดอินทาราม สังกัดกรุงเทพมหานคร อย่างไรก็ดี STEM Camp ของคีนันนั้นเต็มไปด้วยกิจกรรมต่างๆ ตลอดทั้งวัน เขาได้มีโอกาสออกแบบสิ่งประดิษฐ์ต้นแบบ สร้างหุ่นยนต์ และเรียนรู้เรื่องการเคลื่อนไหวแบบโพรเจคไทล์ พงศภักดิ์จึงตระหนักได้ว่าการเรียนวิทยาศาสตร์สามารถทำให้สนุกได้เช่นกัน

ค่ายสะเต็มเพียงหนึ่งวันนั้น สามารถเปลี่ยนมุมมองของพงศภักดิ์ต่อสะเต็มได้ คำถามต่อมาคือ และเพราะเหตุใด กิจกรรมเช่น การทดลองให้นักเรียนสร้างหนังยางเพื่อยิงลูกปิงปองให้เข้าเป้านั้นจึงกลายเป็นเครื่องมือที่มีพลังในการเปลี่ยนทัศตคติของนักเรียนได้ นั่นก็เพราะ

อ่านเพิ่มเติม

เรื่องราวของคุณครูกับการหลุดพ้นจากพันธะหนี้สิน

คุณปิยพร ศิริปรีชาพันธุ์ คุณครูประจำชั้นการศึกษาปีที่5 จังหวัดกาฬสินธุ์ มีความพยายามในการจัดการทางการเงินและพบว่าเธอมีความเสี่ยงที่จะเข้าสู่วงจรของการเป็นหนี้ ซึ่งเป็นสถานการณ์ที่ส่งผลระทบต่อผู้คนมากมายในประเทศไทย แม้ว่าจะเผชิญกับอุปสรรคบ้าง แต่คุณปิยพรก็สามารถก้าวออกจากภาวะดังกล่าวและรักษาอิสรภาพทางการเงินเอาไว้ได้

คุณครูที่ดี จะสามารถสร้างแรงบันดาลใจให้นักเรียนและช่วยให้พวกเขาเติบโตขึ้นอย่างมีคุณภาพได้ คุณปิยพรในฐานะคุณครูก็ทราบในประเด็นดังกล่าวดี ดังนั้น เมื่อเธอทราบเกี่ยวกับโครงการการวางแผนทางการเงินสำหรับครูของคีนัน ภายใต้การสนับสนุนของธนาคารออมสินแล้ว เธอจึงลองสวมบทบาทของการเป็นนักเรียนอีกครั้งหนึ่งและเริ่มก้าวสู่เส้นทางแห่งการเรียนรู้ ซึ่งเธอได้สารภาพว่า ในตอนนั้นเธอ “ไม่มีความคิดเกี่ยวกับการออมเงินหรือการวางแผนทางการเงินเลย” แต่ในอีกไม่กี่เดือนต่อมา เธอกลับมีความรู้เกี่ยวกับทักษะทางการเงินที่สำคัญ ตั้งแต่การทำบัญชี การออมเงินและการลงทุน
ผลลัพธ์จากการเข้าร่วมโครงการการวางแผนทางการเงินสำหรับครู ทำให้คุณปิยพรมีความพร้อมที่จะเผชิญกับความท้าทายทางด้านการเงินและพัฒนาคุณภาพชีวิตของเธอและครอบครัวให้ดีขึ้น “ฉันรู้สึกโชคดีที่ได้เข้าร่วมในโครงการนี้” เธอกล่าว “ฉันเชื่อว่าสิ่งที่ได้เรียนรู้จะสามารถช่วยพัฒนาคุณภาพชีวิตของครอบครัวและผู้คนรอบ ๆ ตัวฉันให้ดียิ่งขึ้นได้” ภายหลังการเข้าร่วมโครงการ คุณปิยพรได้เริ่มนำความรู้ที่เรียนมาประยุกต์ใช้ในชีวิตจริงและสนับสนุนให้คนในครอบครัว ตลอดจนผู้คนในชุมชนปฏิบัติเช่นกัน “ฉันได้พัฒนาความรู้ทางด้านการเงิน และตั้งใจที่จะหาข้อมูลเพิ่มเติมเพื่อให้แน่ใจว่าฉันสามารถถ่ายทอดข้อมูลเหล่านี้ให้กับคนอื่น ๆ ได้”
เป็นเวลานานกว่า 15 ปีแล้ว ที่คีนันให้ความช่วยเหลือผู้ที่กำลังประสบปัญหาและขาดโอกาสในชุมชนต่าง ๆ ด้วยการสนับสนุนให้เกิดความรู้ด้านการเงินผ่านการสร้างความเข้มแข็งที่กลุ่มชุมชน เพื่อที่พวกเขาจะได้สามารถบรรลุความมั่นคงทางการเงินในระยะยาวได้ ทั้งนี้ เพื่อให้ชุมชนได้รับการสนับสนุนด้านการเงินอย่างเต็มที่ คีนันฯจึงมุ่งส่งเสริมพื้นฐานทางการเงินเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืนของบุคคล สุดท้ายนี้ เรื่องราวของคุณปิยพร นอกจากจะทำให้เราได้เรียนรู้ข้อคิดต่าง

อ่านเพิ่มเติม

สิ่งประดิษฐ์นักเรียนกับการแก้ไขปัญหาขยะให้หมดสิ้น

น้องเดนิสา ก้าวขึ้นสู่เวทีพร้อมไมโครโฟนที่ถือไว้ในมืออย่างมั่นใจ โดยเริ่มต้นกล่าวถึงวัตถุประสงค์ในการคิดค้นสิ่งประดิษฐ์ของเธอ สิ่งนั้นคือท่อน้ำสีฟ้าสดใส ขนาดยาวประมาณหนึ่งเมตร แต่ประกอบไปด้วยอุปกรณ์แปลกตา ที่มีลักษณะคล้ายมือจับที่อยู่บริเวณปลายท่อ ซึ่งก่อนที่คณะกรรมการ คุณครู และเพื่อน ๆ จะลงคะแนนให้ เธอก็ได้เริ่มต้นอธิบายว่า สิ่งประดิษฐ์ที่ดูเหมือนจะธรรมดานี้ แท้จริงแล้วสามารถทำประโยชน์ที่ไม่ธรรมดาได้ โดยสิ่งประดิษฐ์นี้สามารถเปลี่ยนแปลงคูน้ำบริเวณรอบ ๆ โรงเรียนที่เต็มไปด้วยขยะให้ดีขึ้น จนสามารถสร้างความภูมิใจกับเพื่อน ๆ สมาชิกของกลุ่ม ตลอดจนผู้คนในชุมชนได้ตลอดระยะเวลาการเข้าร่วมกิจกรรม “Caltex Fuel-Your-School” ซึ่งดำเนินการโดยมูลนิธิคีนันแห่งเอเซีย ภายใต้การสนับสนุนของคาลเทกซ์นี้ คีนันได้ดำเนินการจัดการเรียนรู้แบบใช้โครงงานเป็นฐาน (Project-Based Learning) ให้กับโรงเรียนขนาดกลางหลายแห่งในพื้นที่จังหวัดอยุธยา เดนิสาและสมาชิกในกลุ่มของเธอซึ่งเป็นหนึ่งในนักเรียนของโรงเรียนที่เข้าร่วมโครงการ ได้เริ่มต้นจุดประกายทางความคิดจากการสังเกตปัญหาที่เกิดขึ้นจริงในท้องถิ่นของตน ปัญหาที่เธอและสมาชิกกลุ่มได้พบ คือ บริเวณคูน้ำรอบโรงเรียนนั้นเต็มไปด้วยขยะจำนวนมากเกินกว่าที่น้ำจะไหลผ่านได้ ทำให้ภาพเศษขยะต่าง ๆ ที่ไหลลอยผ่านคูน้ำบริเวณรอบโรงเรียนวัดสุคันธาราม (สุคันธวิทยาคาร) ไปเรื่อย ๆ นั้น เป็นภาพที่บุคลากรในโรงเรียนและนักเรียนเห็นกันจนคุ้นชินตา และสิ่งที่ทำให้ขยะเหล่านั้นยังคงอยู่ได้นั้น

อ่านเพิ่มเติม

ปั้นนักเรียนเป็นเมกเกอร์ (ตอนที่ 1: ทำความรู้จักกับเมกเกอร์ มนุษย์พลังสะเต็มของอนาคต)

กระแสกิจกรรมเมกเกอร์กำลังกลายเป็นกิจกรรมที่ได้รับความสนใจในประเทศไทยเพิ่มมากขึ้นในช่วงปีที่ผ่านมา ในหลายจังหวัดอย่างกรุงเทพมหานคร เชียงใหม่ ขอนแก่น ภูเก็ต ต่างมีการรวมตัวของนักสร้างสรรค์ที่เรียกตัวเองว่า “เมกเกอร์” (Maker) เพื่อใช้เวลาว่างจากการทำงานหรือการเรียนมาประดิษฐ์คิดค้นสิ่งต่างๆ

อ่านเพิ่มเติม

“คำถามสร้างคน”

เสียงตอบรับจากผู้เข้าร่วมโครงการ: อ.นิพนธ์ ศรีนฤมล ที่ปรึกษาและครูพี่เลี้ยงวิชาการ ในโครงการ “Chevron Enjoy Science: สนุกวิทย์ พลังคิด เพื่ออนาคต” ครูนิพนธ์ ต้นแบบการสร้างตำนานการเรียนรู้ผ่านโครงงาน (Project-Based Learning: PBL) ให้กับเด็กไทยไปกวาดรางวัลประกวดระดับโลกมามากมาย โดยยึดหลักว่า โจทย์โครงงานจะต้องเกิดจากความสนใจของเด็กเอง ไม่ใช่ครูสั่ง…

อ่านเพิ่มเติม

นักเรียนและครูเรียนรู้ที่จะนำการศึกษา STEM และเทคโนโลยีของ IBM ไปใช้ในการแก้ปัญหาในชีวิตจริง

การเพิ่มความสามารถของผู้เรียนโดยกิจกรรมเพื่อการเรียนรู้ พลาดซะแล้ว! นักเรียนมัธยมต้นคนหนึ่งตะโกนขึ้นอย่างผิดหวังเมื่อลูกกระสุนที่ถูกยิงจากเครื่องยิงแบบง่ายๆที่น้องและเพื่อนร่วมทีมประดิษฐ์ขึ้นพลาดเป้า น้องคนนี้เป็นเพียงหนึ่งในจำนวนนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้นจากโรงเรียนในจังหวัดสมุทรปราการทั้งหมดกว่า 75 คนที่เข้าร่วมกิจกรรม IBM STEM คาราวาน ภายใต้โครงการ IBM Thai Teachers TryScience (TTS) ซึ่งดำเนินการโดยมูลนิธิคีนันแห่งเอเซีย กิจกรรมในครั้งนี้มุ่งเน้นให้นักเรียนที่เข้าร่วมงานสร้างเครื่องยิงแบบง่ายๆจากวัสดุที่หลากหลาย โดยมีเป้าหมายว่าเครื่องยิงนั้นจะต้องสามารถยิงเป้าซึ่งตั้งอยู่ห่างออกไปประมาณสามเมตรได้สำเร็จ นักเรียนทั้งหมดต่างสังเกตการทำงานและผลงานของกันและกัน และใช้ความพยายามในการนำสิ่งที่พบเห็นมาปรับปรุงเครื่องยิงของกลุ่มของตน…

อ่านเพิ่มเติม

การพัฒนาทักษะชีวิตเรื่องความรู้ในการบริหารการเงินส่วนบุคคล สำหรับกลุ่มนักเรียนนักศึกษา

เยาวชน คือ อนาคตของชาติ เป็นคำทั่วไปที่คนมักพูดถึง หากแต่สังคมและสิ่งแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงในวันนี้นั้น เกิดคำถามว่า เด็กและเยาวชนในปัจจุบันมีทักษะชีวิตที่เพียงพอต่อการก้าวมาเป็นผู้ใหญ่ในอนาคตหรือไม่ แม้ภายใต้หลักสูตรการเรียนการสอนที่ดูจะบีบรัดอย่างมาก เพื่ออัดความรู้ทุกอย่างที่ทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้องคิดว่าจำเป็นต่อการดำรงชีวิตของเด็กในอนาคต ไม่ว่าจะเป็นชีววิทยา ฟิสิกส์ คณิตศาสตร์ขั้นสูง และอื่นๆ อีกมากมาย แล้วแม้ว่าจะมีการกล่าวว่า เด็กไทยขาดทักษะชีวิต หากแต่เมื่อไปพลิกหลักสูตรของกระทรวงศึกษาธิการ ก็จะพบว่า ในความเป็นจริง ระบบการศึกษาไทยได้มีการบรรจุวิชาที่เกี่ยวข้องกับทักษะชีวิตแล้ว…

อ่านเพิ่มเติม